فراز و فرود صنایع نساجی اصفهان

تصویر کارخانه وطن اولین کارخانه نساجی اصفهان

بخش عمده ای از تاریخ  معاصر اصفهان با صنعت نساجی به هم گره خورده است. از سال 1304 ش که عطاالملک دهش نخستین کارخانه نساجی را آورده و بعد آن را به شریکش محمدحسین کازرونی فروخت تا سال ها بعد که به یکباره ده ها کارخانه بزرگ نساجی در اصفهان سر برآورد و اصفهان را قطب صنعت نساجی کشور و به قول روزنامه های آن دوره منچستر شرق نمود نساجی صنعت غالب این شهر بوده است. اما  تولید نخ و پارچه و پتو یک جنبه از کار است. موضوع دیگر آن است که وجود کارخانه های مذکور روابط صنعتی را به جای روابط قدیم حکمفرما کرد. در این جا دیگر فضای تازه ای گشوده می شود که کارگر و کارفرما و اداره کار و خانواده 15 هزار کارگر کارخانجات در آن حضور دارند. وجود کارخانه ها زمینه های بیکاری را از بین برد و اصفهان را به شهر کار و صنعت تبدیل کرد. از سوی دیگر جنوب رودخانه را که زمین رها شده ای بود به مرکز ده ها کارخانه تبدیل نمود. کوی کارگران نیز در همان جا ساخته شد و دو بیمارستان پایه گذاری گردید. که یکی از آنها بیمارستان شریعتی فعلی است. اصفهان یک شهر کارگری شد و مهاجرت از اطراف بدان شهر شدت گرفت. همین شهر کارگری بستر مساعدی برای جریان های سیاسی و اتحادیه های کارگری و صنفی را به وجود آورد. به طوری که تاریخ سیاسی شهر نیز خود به خود رنگ دیگری به خود گرفت.

در مقاله ای که برای همایش یادمان 127 امین سالگرد اتاق های بازرگانی تشکیل شده بود وضعیت صنت نساجی در این شهر از همان آغاز تا انقلاب اسلامی بررسی کرده و به تصویر کشیدم. این مقاله در کتاب مجموعه مقالات این همایش به چاپ رسید و بعدها چند نشریه اقتصادی از جمله مجله صنعت پوشاک ونساجی و نیز روزنامه  دنیای اقتصاد به درج آن اقدام کردند.

لینک این مقاله از مجله صنعت نساجی  و پوشاک که در سه قسمت به چاپ رسانید:

http://www.magiran.com/view.asp?Type=pdf&ID=930595&l=fa

قسمت دیگر

http://www.magiran.com/magtoc.asp?mgID=1012&Number=332

  
نویسنده : عبدالمهدی رجائی ; ساعت ٥:۳٦ ‎ب.ظ روز ۱۳٩۱/۸/٧